Spawanie to świetna umiejętność, której każdy może się nauczyć, i podobnie jak w przypadku większości procesów uczenia się, niektórych rzeczy najlepiej nauczyć się na własnych błędach. Spawanie stanowi jednak wyjątek. Błędy mogą być kosztowne i niebezpieczne, dlatego ważne jest, aby w pełni zdawać sobie sprawę z tego, na czym polegają, jak ich unikać i jak zapewnić sobie bezpieczeństwo.
Dzięki inspekcji i kontroli jakości można wykryć różnego rodzaju wady, a czasem nawet wyczuć obecność niektórych z nich pod powierzchnią.
Proces spawania należy kontrolować przed rozpoczęciem, w trakcie oraz po zakończeniu łączenia. W ten sposób można wychwycić wszystkie możliwe usterki, które mogą pojawić się podczas spawania.
Zacznijmy więc i przyjrzyjmy się najczęstszym błędom popełnianym podczas spawania, których należy unikać…
Niewłaściwe przygotowanie do spawania
Zapewnienie jakości ma kluczowe znaczenie podczas wykonywania spoiny – nie tylko po to, by zadowolić pracodawcę, ale także aby zagwarantować, że spoina wytrzyma obciążenia i nie będzie stanowić zagrożenia dla innych osób.
Oto, co musisz zrobić:
- Należy oczyścić podłoże, aby usunąć brud, kurz, olej, smar i inne zanieczyszczenia, które mogłyby dostać się do jeziorka spawalniczego. W celu usunięcia rdzy może być konieczne zastosowanie piaskowania.
- W razie potrzeby użyj szlifierki kątowej do przygotowania dużych, płaskich powierzchni metalowych (idealne rozwiązanie do spawania metodą TIG lub MIG, ale nie nadaje się do cienkich blach) – papier ścierny jest tańszą, ale bardziej czasochłonną alternatywą.
- Sprawdź, czy w instalacji nie ma luźnych lub uszkodzonych przewodów (w razie potrzeby wymień je lub dokręć), aby zapobiec wahaniom napięcia i temperatury.
- Należy zwrócić uwagę na samo połączenie spawane i sprawdzić, czy szczeliny mogą powodować przepalenie lub odkształcenia, a w razie potrzeby zastosować mocowania lub zaciski.
- Należy bezwzględnie przestrzegać ustawień parametrów spawania określonych w specyfikacji procedury spawalniczej. Przeczytaj ją dwukrotnie, aby upewnić się, że niczego nie przeoczyłeś.
Niedrogie materiały wypełniające
Oszczędzanie tu i ówdzie może sprawiać wrażenie, że zyskujesz przychylność pracodawcy, ale w rzeczywistości uleganie pokusie zakupu niskiej jakości materiałów spawalniczych spowoduje w przyszłości więcej problemów i generuje dodatkowe koszty. Te tanie materiały spawalnicze prowadzą do wad spoin, nadmiernego rozprysku i słabego podawania drutu, a wszystko to w końcu obróci się przeciwko tobie.
Zamiast skupiać się na oszczędnościach wynikających z użycia tanich materiałów, weź pod uwagę dodatkowe koszty robocizny i materiałów potrzebnych do naprawy złego spoiny. Zainwestuj w spray przeciwrozpryskowy, który pomoże wykonać pracę prawidłowo za pierwszym razem.
Zniszczony lub przestarzały sprzęt
Choć może się to wydawać kosztowną radą, długoterminowe oszczędności potwierdzają:
- Skrócony czas przygotowania do spawania
- Ulepszone elementy sterujące, które zapewniają bardziej intuicyjną obsługę
- Wyższe prędkości podawania drutu
- Lepsze zgrzewanie spoin
W przypadku większości modernizacji sprzętu zwrot z inwestycji następuje dość szybko, jednak zawsze warto przeprowadzić analizę oszczędności, aby ustalić, czy stać nas na nowy sprzęt.
Zaniedbania w zakresie konserwacji
Nieświadomość to błogosławieństwo, prawda? Cóż, nie wtedy, gdy Twoje narzędzia i sprzęt psują się, rozpadają na kawałki i przysparzają Ci niezliczonych kłopotów – kłopotów, które prowadzą do rosnących kosztów i przestojów.
Regularna konserwacja ma ogromne znaczenie i obejmuje kontrolę wzrokową oraz fizyczną pistoletu spawalniczego, materiałów eksploatacyjnych, źródła zasilania, systemu podawania drutu oraz środków ochrony indywidualnej. Konserwację zapobiegawczą można przeprowadzać szybko – codziennie podczas przerw w pracy, co tydzień w sposób bardziej szczegółowy lub z pomocą specjalisty.
Nieprzestrzeganie zasad bezpieczeństwa i higieny pracy
Nieostrożność nie przysporzy ci przyjaciół w tej branży. Ci, którzy lekceważą wymogi BHP, zazwyczaj jako pierwsi ponoszą konsekwencje. Prawie wszystkich wypadków można uniknąć. Na przykład:
- Łuk elektryczny: osoby, które nie zabezpieczą oczu odpowiednim sprzętem, narażają się na działanie jasnego światła i promieniowania UV, które mogą spowodować poważne uszkodzenia wzroku zarówno w perspektywie krótko-, jak i długoterminowej. Należy zawsze nosić kask, osłonę twarzy, okulary ochronne i rękawice, nawet podczas wykonywania zgrzewu trwającego zaledwie sekundę.
- Oparzenia skóry: ogień jest gorący, kropka. Jest tak gorący, że potrafi dosłownie stopić jeden metal i połączyć go z innym! Wyobraź sobie, co może zrobić z Twoją skórą, jeśli nie podejmiesz niezbędnych środków ostrożności, by się chronić. Rozpryski, żużel i ogólne ciepło palnika sprawiają, że spawacze muszą nosić fartuchy, hełmy, rękawice i koszule z długimi rękawami
- Opary spawalnicze: Chociaż najwięcej uwagi poświęca się zagrożeniom pożarowym, opary spawalnicze i dym również mogą stanowić poważne zagrożenie. Należy zadbać o to, by warsztat spawalniczy był odpowiednio wentylowany i wyposażony w skuteczny system odprowadzania oparów i pyłu nie tylko podczas spawania, ale także podczas cięcia i szlifowania.
- Porażenie prądem: choć w praktyce zdarza się rzadziej, nie jest bynajmniej mniej groźne dla życia – prąd stanowi ogromne zagrożenie dla osób nieprzygotowanych. Nie należy bawić się spawarkami ani ich panelami sterowania – nie są to zabawki. Przyczyną porażeń prądem jest zazwyczaj wadliwy sprzęt, ale może do nich dojść również w wilgotnych warunkach pracy. Należy zawsze zapewnić prawidłowe uziemienie i stosować materiały izolacyjne wysokiej jakości.
Więcej informacji znajdziesz w naszym przewodniku dotyczącym bezpieczeństwa podczas spawania.
Brak szkoleń i praktyki
Doświadczenie ma ogromne znaczenie niemal w każdej dziedzinie, ale w przypadku spawania jest ono jeszcze ważniejsze. Pierwsze próby spawania mogą wydawać się nieco przerażające, a specjalistyczne szkolenia wiążą się z wyższymi kosztami materiałów eksploatacyjnych i większym nakładem czasu. Właśnie dlatego nowe technologie i rozwiązania stanowią kolejny krok w szkoleniu spawaczy. Tutaj możesz zobaczyć, jak firma Soldamatic wykorzystuje rzeczywistość rozszerzoną do kształcenia spawaczy nowej generacji.
Dużą wartość ma również doskonalenie zawodowe. W miarę jak technologie, techniki i sprzęt ulegają udoskonaleniu i wprowadzaniu innowacji, niektórzy spawacze mogą nieświadomie pozostać w tyle. Z tego powodu niezbędny jest ciągły rozwój zawodowy (CPD). Inwestowanie pieniędzy i czasu w podnoszenie kwalifikacji jest wspólnym obowiązkiem spawaczy i ich pracodawców. Dla pracodawców posiadanie w pełni przeszkolonej kadry zwiększy wydajność, a jeśli zdecydują się zainwestować w swoich spawaczy, poprawi to również więź lojalnościową.
Najlepsze praktyki w zakresie bezpieczeństwa spawania
Jak już wspomnieliśmy, podczas spawania może dojść do wielu błędów, więc jak możemy spróbować ich uniknąć? Oto kilka sprawdzonych wskazówek od naszego zespołu doświadczonych spawaczy, które mogą Ci w tym pomóc:
Przed rozpoczęciem spawania należy upewnić się, że:
– Materiał podstawowy i rodzaj wyrobu są zgodne z tymi określonymi w rysunku wykonawczym oraz specyfikacji procedury spawalniczej (pWPS lub WPS).
– Kształt i wymiary przygotowania krawędzi są zgodne z wymaganiami specyfikacji procedury spawalniczej.
– Powierzchnie spawane i przylegające do nich powierzchnie są oczyszczone z tlenków i farby, a wszelkie zabiegi powierzchniowe zostały przeprowadzone zgodnie z normą dotyczącą zastosowania lub normą produktową.
– Punkty spawania, które łączą elementy w całość i które mają zostać ponownie stopione podczas spawania końcowego, są wolne od wad, takich jak pęknięcia, porowatości, wtrącenia itp.
Podczas spawania należy upewnić się, że:
– Nie widać żadnych wad, takich jak pęknięcia czy ubytki. W przypadku zauważenia wad należy je zgłosić, aby można było podjąć odpowiednie działania naprawcze przed nałożeniem kolejnej warstwy spoinowej.
– Przejście między kolejnymi warstwami oraz między spoiną a metalem podstawowym jest tak ukształtowane, aby podczas spawania kolejnej warstwy można było uzyskać zadowalające stopienie.
– Głębokość i kształt rowka odpowiadają wytycznym zawartym w WPS lub pWPS, co ma na celu zapewnienie całkowitego usunięcia spawanego metalu zgodnie z zaleceniami.
– Po przeprowadzeniu wszelkich niezbędnych napraw spoinę uznaje się za zgodną z pierwotnymi wymaganiami specyfikacji procedury spawalniczej.
Po zakończeniu spawania należy upewnić się, że:
– W przypadku jednostronnych połączeń spawanych doczołowo głębokość spawania, wklęsłość korzenia oraz ewentualne odchylenie lub skurcz fazy mieszczą się w granicach określonych w kryteriach odbioru.
– Wszelkie rysy mieszczą się w granicach określonych w kryteriach odbioru.
– Wszelkie niedoskonałości, takie jak pęknięcia lub porowatość, wykryte na powierzchni i w strefie utwardzonej (ZAT), spełniają ustalone kryteria odbioru.
– Wszelkie tymczasowe elementy przyrządowe przyspawane do gotowego zespołu w celu ułatwienia produkcji lub montażu nie mogą po usunięciu pozostawiać żadnych uszkodzeń w konstrukcji.
– Wszelkie ślady po gruntowaniu mieszczą się w granicach kryteriów odbioru.
Werdykt
Wszyscy popełniamy błędy – takie jest życie. Niektórzy jednak popełniają ich więcej, a inni mniej. Niektórzy są ostrożni i dobrze przygotowani, inni natomiast są nieostrożni i próbują improwizować. Jeśli chodzi o spawanie, rozwiązaniem jest większa ostrożność i lepsze przygotowanie, aby wykonywać doskonałe spoiny, uniknąć obrażeń własnych, uszkodzeń metalu i szkód dla otoczenia, a także rozwijać się w swojej roli.
Spawacze powinni stawiać jakość ponad cenę i nie uciekać się do tanich sztuczek, by zaoszczędzić tu i ówdzie. Cierpliwość, dbałość o jakość i ostrożność pomogą ci osiągnąć sukces jako spawacz.