Kaynak, tarihin en temel mesleklerinden biridir. Hemen hemen her endüstriyel faaliyet, az ya da çok kaynak işine bağlıdır.
Günlük hayatımızın pek çok alanında ve çeşitli şekillerde karşımıza çıkan bu teknolojinin öneminin en büyük kanıtı, aşağıda sıraladığımız ve ABD’nin dört bir yanında rastlayabileceğiniz kaynak dünyasının yedi harikasıdır.
1 – St. Louis Gateway Kemeri
Gateway Arch, ABD'nin Missouri eyaletindeki St. Louis şehrinde bulunan bir anıttır. Paslanmaz çelikle kaplanmış ve ters çevrilmiş, ağırlıklı bir katener kemer şeklinde inşa edilmiş olan yapı, dünyanın en yüksek kemeri, Batı Yarımküre'deki en yüksek insan yapımı anıt ve Missouri'deki en yüksek ziyaret edilebilir binadır.
1965 yılında tamamlanmış ve 1967'de halka açılmıştır. Ulusal Park Servisi'ne (NPS) göre, üst üste dizilmiş çelik üçgenlerin çoğu şantiyede kaynaklanarak birleştirilmiştir; zira fabrikada monte edilselerdi nakliye için çok büyük olacaktı.
Anıtın bütünlüğünü sağlayan şey, şekli: Üçgenleri birbirine doğru iten ve yükü tabanındaki devasa beton bloklara aktaran, güçlü ve düzleştirilmiş bir katener kemer. Katener, iki ucundan tutulan serbestçe sarkan bir zincirin aldığı şekildir.
2 – Trans-Alaska Boru Hattı
800 mil uzunluğunda ve 49 inç çapındaki Trans-Alaska dev boru hattı (1975-1978), tarihin en önemli kaynak projelerinden biridir. İnşaatı, ABD’nin dört bir yanından, özellikle de Oklahoma eyaletinin Tulsa kentinden gelen Pipeliners Local 798 Sendikası üyeleri olmak üzere çok sayıda işçiyi kendine çekmiştir.
Binlerce kaynakçı, Alaska’nın sert iklim koşullarıyla mücadele ederek bu boru hattının inşasına katkıda bulundu ve tamamlanmasından bu yana, Kuzey Alaska’daki Prudhoe Bay petrol sahasından Valdez Körfezi’ne 17 milyar varilden fazla petrol aktı.
3 – Disney’in Spaceship Earth
"Spaceship Earth" (1980-1982), Walt Disney World Resort'ta inşa edilen dört tema parkından ikincisi olan Epcot'un simgesel yapısıdır ve Disney Imagineering'in bugüne kadar inşa ettiği en ikonik yapılardan biri olarak kabul edilir.
Bunun amacı, teknoloji aracılığıyla dünyayı bir araya getirme fikrini simgelemekti.
Walt Disney World’ün en yüksek atraksiyonu olan Magic Kingdom’daki Sindirella Kalesi’nden sadece 2 metre daha kısa olan bu 55 metrelik atraksiyonun inşası 26 ay sürdü.
Dev jeosferin parçalarını kaynaklamak için kullanılan teknikler, standart inşaat projelerinde kullanılanlara benziyordu. Kaynak işlerinin çoğu şantiye dışında gerçekleştirildi.
4 – Walt Disney Konser Salonu
Mimar Frank Gehry tarafından 1987 yılında tasarlanan ikonik Walt Disney Konser Salonu, hem sanata adanmış bir eser hem de paslanmaz çelikten yapılmış bir mimari şaheserdi. Chicago WTTW’nin haberine göre Gehry, bu şık ve kıvrımlı konser salonunun tasarımında yelkencilik tutkusundan ilham aldı; bazı yorumcular ise binayı “çelikten bir senfoni” olarak nitelendirdi.
İnşaat öncesinde, sırasında ve sonrasında metal, kapsamlı ve hayati öneme sahip işlemlerden geçti. Parçaları birbirine bağlamak için çelik kirişler kaynaklanarak ve cıvatalarla birleştirildi.
5 – Dikey Montaj Merkezi
Dikey Montaj Merkezi, 2004 yılında dünyanın en büyük kaynak ekipmanı ve tesisat üreticisi haline geldi. NASA, 50 yılı aşkın bir süredir kaynak sektörünün imkansızı mümkün kılma konusunda son derece yetkin olduğunu kanıtlamıştır: Uyduları yörüngeye fırlatmak, uzak gezegenlere sondalar göndermek ve hatta Ay’a insan indirmek, kaynak alanındaki gelişmeler sayesinde mümkün olmuştur.
Bu yapı, şimdiye kadar yapılmış en büyük ve en güçlü roket olan Uzay Fırlatma Sistemi’ni bir araya getirmek için kullanılıyor. Bu sistem, insanları sadece Ay’a değil, Mars ve asteroitler gibi diğer hedeflere de ulaştırmaya yardımcı olacak.
6 – City Creek Center
Hava açık olduğunda, çatının “balina kemiği” şeklindeki kirişleri geri çekilir. Yağmur yağdığında ise, levha kaynağı sayesinde birbirlerine birleşirler.
Salt Lake City'deki lüks alışveriş merkezi City Creek Center, Büyük Durgunluğun doruk noktasında inşa edildi ve 700.000 fit (210.000 metrekarelik) karma kullanımlı konut, ofis ve perakende alanına sahip olup, ana alışveriş merkezi açık hava tasarımına sahiptir. Bir yaya köprüsü, Main Street'in iki yakasındaki iki şehir bloğunu birbirine bağlamaktadır.
Bu yapı, kaynaklı, fıçı tonozlu ve geri çekilebilir çatısı da dahil olmak üzere birçok mimari ödül kazanmıştır. Hava açık olduğunda, çatının “balina kemiği” şeklindeki kirişleri geri çekilir. Yağmur yağdığında ise levha kaynağı sayesinde birbirlerine kenetlenirler.
7 – Bulut Kapısı
Her ne kadar “fasulye” olarak bilinse de, İngiliz sanatçı Anish Kapoor tarafından tasarlanan, yüksekliği 10 metre, uzunluğu 20 metre olan “Cloud Gate” heykeli, sıvı cıvadan esinlenerek yapılmış ve Chicago’nun en simgesel anıtlarından biri haline gelmiştir. Heykel, birbirine geçme dikişsiz, son derece parlak paslanmaz çelik levhalardan oluşmaktadır ve 100’den fazla metal işçisi, mühendis, teknisyen ve tabii ki kaynakçının emekleri sayesinde inşa edilmiştir.
Kaynaklar:
http://blog.aws.org/trans-alaska-pipeline/
https://www.weldingschool.com/blog/welding/historically-architecturally-significant-welded-structures/
http://www.toureiffel.paris/en/everything-about-the-tower/themed-files/69.html