In de steeds veranderende wereld van het industrieel lassen zijn consistentie, veiligheid en kwaliteit van het grootste belang. Centraal bij het bereiken van deze doelstellingen staat de lasprocedurespecificatie (WPS), een basisdocument waarin de parameters en methoden voor het uitvoeren van laswerkzaamheden worden vastgelegd.
Wat is een lasprocedurespecificatie (WPS)?
Een WPS is een formeel document dat gedetailleerde richtlijnen bevat voor lassers en lasoperators voor het uitvoeren van lasverbindingen die voldoen aan specifieke normvoorschriften. Het omvat essentiële variabelen zoals basismaterialen, lasprocessen, toevoegmaterialen, het ontwerp van de lasverbinding, voorverwarming en warmtebehandeling na het lassen, lasposities, beschermgassen en elektrische eigenschappen.
Het belangrijkste doel van een WPS is ervoor te zorgen dat laswerkzaamheden bij verschillende projecten en door verschillende operators op een consistente en veilige manier worden uitgevoerd.
Belangrijkste onderdelen van een WPS |
Soorten basismateriaal |
Lasproces (SMAW, GTAW, GMAW) |
Soort lasmetaal |
Ontwerp en geometrie van de verbinding |
Voorverwarmings- en tussentijdse temperatuur |
Laspositie (horizontaal, verticaal, bovenhands) |
Elektrische parameters (spanning, stroom, verplaatsingssnelheid) |
Soorten WPS
WPS’en kunnen worden ingedeeld op basis van hun ontwikkeling en toepassing:
Vooraf gekwalificeerde WPS: Opgesteld op basis van gevestigde lasvoorschriften en -normen, zonder dat aanvullende tests nodig zijn. Deze worden doorgaans gebruikt voor routinematige laswerkzaamheden waarvoor beproefde procedures bestaan (bijvoorbeeld: AWS D1.1).
Gekwalificeerde WPS: Hiervoor zijn tests en validatie via Procedure Qualification Records (PQRs) vereist om te garanderen dat de lasprocedure voldoet aan de vereiste kwaliteitsnormen. Dit houdt in dat er proeflassen worden gemaakt en dat deze aan strenge inspecties worden onderworpen.
Veelvoorkomende voorbeelden van WPS bij industrieel lassen
Het National Certified Pipe Welding Bureau (NCPWB) biedt een uitgebreide lijst met voorbeelden van lasprocedures (WPS’en) die zijn afgestemd op verschillende materialen en lasprocessen. Hieronder volgen enkele opvallende voorbeelden die de diversiteit van WPS’en illustreren.
Beschrijving | Toepassingen | |
| WPS 1-1-1 | Booglassen met beklede elektrode (SMAW) met een E6010-elektrode, waarbij de lasnaad omhoog wordt gelegd, zonder warmtebehandeling na het lassen (PWHT). | Dit wordt vaak toegepast bij constructielassen en bij de aanleg van pijpleidingen. |
| WPS 1-3-1 | GTAW-lassen (Gas Tungsten Arc Welding) met ER70S-2-toevoegmetaal zonder PWHT. | Nauwkeurige lasnaden op dunnere materialen die een hogere laskwaliteit vereisen. |
| WPS 1-5-1 | Gas-metaalbooglassen (GMAW) met kortsluitingsoverdracht, met ER70S-6-toevoegmetaal en CO₂-beschermgas, zonder nabehandeling door verwarmen (PWHT). | Wordt gebruikt voor lichte constructie-onderdelen en in de automobielindustrie. |
| WPS 4-2-1 | SMAW met E8018-B2-elektrode en PWHT, geschikt voor Cr-Mo-staalsoorten. | Wordt gebruikt in toepassingen met hoge temperaturen, zoals ketelbuizen of drukvaten. |
| WPS 8-3-1 | GTAW-lassen van dunwandige buizen zonder laselektrode. | Veel gebruikt in sanitaire of hoogzuivere leidingsystemen. |
Het belang van WPS in industriële toepassingen
De implementatie van WPS’en in industriële omgevingen biedt tal van voordelen:
- Kwaliteitsborging: zorgt ervoor dat lasnaden aan de gestelde normen voldoen, waardoor de kans op gebreken wordt verkleind.
- Naleving van veiligheidsvoorschriften: Door de WPS’en na te leven, wordt voldaan aan de veiligheidsvoorschriften, waardoor zowel werknemers als eindgebruikers worden beschermd.
- Efficiëntie: gestandaardiseerde procedures zorgen voor een vlotter verloop van laswerkzaamheden, waardoor stilstand en herstelwerkzaamheden worden beperkt.
- Opleiding en competentieontwikkeling: biedt een kader voor opleidingsprogramma’s, zodat lassers over de nodige vaardigheden en kennis beschikken.
Integratie van technologie in de ontwikkeling en opleiding van WPS
De opkomst van digitalisering en automatisering heeft de manier waarop WPS’en worden ontwikkeld, gevalideerd en onderwezen ingrijpend veranderd:
Digitale documentatie: Dankzij moderne softwareoplossingen kunnen WPS’en in digitale formaten worden aangemaakt, opgeslagen en opgevraagd, waardoor ze eenvoudig kunnen worden bijgewerkt en binnen teams kunnen worden verspreid.
Geautomatiseerde lassystemen: Door WPS-parameters in geautomatiseerde lasmachines te integreren, wordt een consistente toepassing van de procedures gewaarborgd, waardoor menselijke fouten worden beperkt en de productiviteit wordt verhoogd.
Augmented Reality (AR)-lassimulators: Deze hulpmiddelen bieden een meeslepende trainingsomgeving waarin lassers de in lasprocedures (WPS’en) beschreven werkwijzen kunnen oefenen zonder de risico’s die gepaard gaan met het lassen in de praktijk. Deze technologie bevordert het begrip van en het onthouden van lastechnieken.
Hoe digitalisering de training en uitvoering van WPS verbetert
Door de invoering van digitale hulpmiddelen is de manier waarop lasprocedures worden toegepast, aangeleerd en bijgehouden gemoderniseerd. Met de integratie van technologieën zoals Augmented Reality (AR) en automatisering is het begrijpen en toepassen van WPS’en nog belangrijker geworden.
Seabery biedt realistische, praktische trainingen die zijn afgestemd op de daadwerkelijke WPS-parameters. Deze oefeningen stellen cursisten in staat om virtueel te lassen, waardoor materiaalkosten worden bespaard, de veiligheid wordt verbeterd en de leercurve wordt versneld.
Een baanbrekende oplossing
Deze lassimulator is gebaseerd op geavanceerde Augmented Reality-technologie en is uitgerust met camera’s die continue kwaliteitscontrole en feedback mogelijk maken. De technologie Seaberyanalyseert de prestaties van de gebruiker aan de hand van WPS-normen en geeft direct visuele en kwantitatieve feedback over de booglengte, de hoek, de snelheid en andere cruciale parameters. Lassers kunnen trainen met op maat gemaakte of vooraf geïnstalleerde WPS-configuraties, waardoor elke oefening aansluit bij de eisen van de praktijk.
Doordat er minder fysieke verbruiksartikelen nodig zijn, maakt de simulator onbeperkt oefenen mogelijk zonder verspilling van materiaal, wat ideaal is voor trainingsomgevingen met grote volumes. Van basismaterialen en lasverbindingsconfiguraties tot lasverplaatsingssnelheid en elektrodehoeken: de simulator bootst het volledige scala aan lasparameters na dat in WPS-documenten is vastgelegd. Met de AR-oplossing Seaberykunnen lasrobots voor zowel de industrie als het onderwijs ook worden geprogrammeerd met WPS-conforme parameters, waardoor een consistente laskwaliteit wordt gegarandeerd bij productieseries met grote volumes.
De integriteit van lasverbindingen waarborgen met WPS
Lasprocedurespecificaties (WPS’en) zijn van essentieel belang voor het welslagen van industriële laswerkzaamheden. Nu de industrie steeds meer gebruikmaakt van digitalisering, automatisering en technologieën zoals augmented reality, wordt de rol van WPS’en nog belangrijker voor het waarborgen van kwaliteit, veiligheid en efficiëntie.
Nu bedrijven wereldwijd slimmere methoden voor personeelsontwikkeling gaan toepassen, biedt Seabery een schaalbare, efficiënte en vooruitstrevende aanpak voor lasopleidingen – gebaseerd op dezelfde principes die ten grondslag liggen aan WPS: herhaalbaarheid, betrouwbaarheid en kwaliteit.
