De geschiedenis van het lassen is nauw verweven met de ontwikkeling van de mens en met veel belangrijke mijlpalen in de menselijke geschiedenis. Al sinds de oudheid zoekt de mens naar manieren om materialen met elkaar te verbinden om gereedschap, wapens en bouwwerken te maken en uiteindelijk de gereedschappen en voorwerpen om hem heen te verbeteren met behulp van de nieuwste technologieën. In dit artikel zullen we de volledige geschiedenis van het lassen doornemen, van de primitieve beginjaren tot moderne lastechnieken, waarbij we de belangrijkste ontwikkelingen belichten die deze discipline in de loop der tijd hebben gevormd en eindigen met de nieuwste technologieën die worden toegepast in het beroepsonderwijs.
Lassen in de prehistorie: smeden en hameren
Lassen vindt zijn oorsprong in de vroege dagen van de beschaving. In de bronstijd gebruikten ambachtslieden primitieve methoden, zoals het verhitten van metalen en het gebruik van hamers, om metalen onderdelen met elkaar te verbinden. Hoewel lassen als vakgebied toen nog niet echt bestond, legden deze vroege technieken de basis voor de latere ontwikkeling van het verbinden van metalen.
Een van de vroegste vormen van lassen in de geschiedenis was smeden en hameren, meer dan 3000 jaar geleden. Smeden verhitten metaal totdat het kneedbaar werd en voegden het vervolgens samen doorherhaaldelijk te hameren. Het is een techniek in vaste toestand, wat betekent dat metalen in deze toestand worden samengevoegd door te hameren, en niet gesmolten (vloeibare toestand), zoals we later zullen zien.
Dankzij deze eenvoudige techniek konden er duurzamere gereedschappen en wapens worden gemaakt. Smeden en hameren werden toegepast bij de vervaardiging van zwaarden, speren en andere voorwerpen die van essentieel belang waren voor de ontwikkeling van oude beschavingen.
Smeedlassen in de oudheid
Ook Romeinse soldaten maakten gebruik van lassen om hun wapenrustingen en wapens te repareren. Deze toepassingen waren van cruciaal belang voor het behoud van de samenhang van het uitgestrekte rijk en voor de economische en sociale groei ervan.
De geschiedenis van het lassen in de middeleeuwen
In de middeleeuwen perfectioneerden smeden en ambachtslieden de technieken van het lassen met een brander en in de smidse. Door het gebruik van branders met een blaasbalg kon de temperatuur beter worden geregeld, wat leidde tot sterkere en nauwkeurigere verbindingen. Deze vaardigheden werden op grote schaal toegepast bij de vervaardiging van wapenrustingen en bij het maken van siervoorwerpen, die in die tijd zo gangbaar waren.
Een van de meest opvallende toepassingen van lassen in de middeleeuwen was de bouw van kathedralen en christelijke monumenten. Smeden begonnen geavanceerde lastechnieken te gebruiken om de complexe ijzeren constructies te vervaardigen die de glas-in-loodramen en gewelven van deze majestueuze bouwwerken ondersteunden, hoewel de grote verandering pas met de industriële revolutie zou komen. In deze periode was lassen een essentieel onderdeel bij de totstandkoming van veel monumenten en symbolen van de grootsheid van de middeleeuwen.
De industriële revolutie en booglassen
De industriële revolutie vormde een keerpunt in de geschiedenis van het lassen en leidde tot de ontwikkeling van nieuwe methoden en technieken.
Een van de belangrijkste ontwikkelingen was het gebruik van de elektrische boog. De elektrische boog werd in 1802 ontwikkeld door Sir Humphrey Davy en werd in 1881 voor het eerst gebruikt voor laswerk door C.L. Coffin. Booglassen ging veel sneller en efficiënter dan eerdere lasmethoden en werd al snel de meest gebruikte lasmethode.
Een andere belangrijke ontwikkeling op het gebied van lassen tijdens de industriële revolutie was het gebruik van zuurstof en acetyleen. Zuurstof en acetyleen werden respectievelijk in 1802 en 1836 ontdekt en werden in 1892 voor het eerst door Norman Lockyer gecombineerd voor laswerkzaamheden. Het lassen met zuurstof en acetyleen leverde veel hogere temperaturen op dan eerdere lasmethoden en werd gebruikt om dikkere metalen te lassen.
De lasprocessen die tijdens de industriële revolutie werden ontwikkeld, hebben de manier waarop we producten vervaardigen en constructies bouwen mede bepaald. Door het lassen werd het mogelijk om grotere, complexere constructies te bouwen en konden de productiekosten worden verlaagd. Bovendien maakte lassen het mogelijk om producten te vervaardigen die lichter en sterker waren en een langere levensduur hadden.
De geschiedenis van het lassen in de 20e eeuw
In de 20e eeuw werden nieuwe lasprocessen ontwikkeld, zoals MIG-lassen ( Metal Inert Gas) en TIG-lassen ( Tungsten Inert Gas) . Bij deze processen worden inerte gassen gebruikt om het metaal tegen zuurstof te beschermen, wat resulteert in lasnaden van hoge kwaliteit en minder rook- en giftige gasemissies.
MIG-lassen werd populair in de jaren 40 en werd een gangbare techniek in de bouwsector en de automobielindustrie. Hierbij wordt gebruikgemaakt van een continue draadelektrode die automatisch door een laspistool wordt gevoerd. TIG-lassen staat daarentegen bekend om zijn hoge precisie en wordt gebruikt voor het lassen van non-ferrometalen en delicate legeringen.
Een voorbeeld van het wijdverbreide gebruik ervan is de bouw van grote constructies, zoals bruggen en gebouwen. In 1937 werd de Golden Gate Bridge in San Francisco gebouwd met behulp van booglassen.
Het gebruik van lastechnieken in de lucht- en ruimtevaartindustrie heeft eveneens een grote invloed gehad op de geschiedenis. Puntlassen en laserlassen werden onmisbare technieken bij de bouw van vliegtuigen en ruimtevaartuigen. Dankzij deze technieken konden onderdelen met grotere precisie en met minder gewicht aan elkaar worden bevestigd, wat resulteerde in lichtere en efficiëntere vliegtuigen
Het nieuwe tijdperk van het lassen: Soldamatic
Tegenwoordig is lassen het digitale en geautomatiseerde tijdperk binnengetreden. Lasrobots worden op grote schaal ingezet in de industrie, wat heeft geleid tot een hogere efficiëntie en precisie bij het verbinden van metalen. Robotarmen die zijn geprogrammeerd om nauwkeurig en snel te lassen, hebben een revolutie teweeggebracht in de productie in tal van sectoren, waaronder de automobiel- en elektronica-industrie.
Nieuwe technologieën hebben zelfs hun intrede gedaan in het onderwijs. Dankzij lassimulators zoals Soldamatic.
Soldamatic was de eerste lassimulator op basis van augmented reality, ontwikkeld door Seabery. Deze simulator loopt voorop, is een pionier op de markt en is aanwezig in meer dan 80 landen. Het is een onmisbaar hulpmiddel geworden in opleidingscentra over de hele wereld, zowel voor handmatig lassen als voor robotlassen.
Conclusies
De geschiedenis van het lassen getuigt van menselijke vindingrijkheid en de ontwikkeling van verschillende beschavingen. Van de bescheiden beginjaren in de oudheid tot de geavanceerde lastechnieken van vandaag de dag heeft deze discipline een cruciale rol gespeeld bij de opbouw van de wereld zoals wij die nu kennen.
We hebben een overzicht gegeven van de ontwikkeling vanaf de primitieve smeed- en hamermethoden tot de ontdekking van de elektrische boog tijdens de industriële revolutie. We zien hoe het lassen zich heeft ontwikkeld tot een breed spectrum van toepassingen en markten, waaronder de automobiel-, scheepvaart-, spoorweg-, olie- en gas- en lucht- en ruimtevaartindustrie.
Het lassen is het digitale tijdperk binnengetreden met snellere, veiligere en nauwkeurigere methoden, inclusief de manier waarop deze vaardigheid wordt aangeleerd, dankzij Soldamatic. Wie had ooit gedacht dat lassen nu met augmented reality kan worden gedaan? De toekomst van het lassen is onvoorspelbaar.
